Μαρία Δρακοπούλου M.A. Ψυχοθεραπεύτρια | Συνθετική Ψυχοθεραπεία - Ανθοθεραπεία | Ανθοϊάματα | Ψυχοθεραπεία - Ανθοθεραπεία στην Πράξη

Πως Συνδυάζω την Συμβουλευτική και την Ψυχοθεραπεία με την Ανθοθεραπεία

Η Τεχνική πίσω από την Τέχνη - Η Τέχνη πίσω από την Φύση - Η Φύση πίσω από την Ψυχοθεραπεία (για επαγγελματίες)

Σύμφωνα με τον Wolberg (1), η ψυχοθεραπεία είναι μια θεραπεία που καταπιάνεται με προβλήματα ψυχολογικής φύσης, στη διάρκεια της οποίας ένας εκπαιδευμένος επαγγελματίας εγκαθιστά μια σχέση εμπιστοσύνης με ένα θεραπευόμενο, μέσα από την οποία, με χρήση ψυχολογικών μέσων, αποπειράται: (α) να απομακρύνει, τροποποιήσει ή επιβραδύνει κάποια υπάρχοντα συμπτώματα, (β) να μεταμορφώσει τυχόν υπάρχοντα δυσαρμονικά πρότυπα συμπεριφοράς και (γ) να προωθήσει τη θετική ανάπτυξη της προσωπικότητας του θεραπευόμενου.
 
Ψυχοθεραπευτές διαφορετικών θεωρητικών προσεγγίσεων αντιλαμβάνονται την τέχνη και την τεχνική της θεραπευτικής, κυρίως, σύμφωνα με τον βασικό ψυχοθεραπευτικό προσανατολισμό τους, Όλοι, όμως, συμφωνούν ότι ο βασικότερος σκοπός της θεραπείας είναι να υποστηρίξει τον θεραπευόμενο να βιώσει και να εκφράσει τα αληθινά, βαθύτερα συναισθήματα του και να βρει την μοναδική, προσωπική του έκφραση.
 
Παρόμοια, ένας βασικά, ψυχοδυναμικά προσανατολισμένος ψυχοθεραπευτής πιστεύει ότι τα αληθινά, ασυνείδητα συναισθήματα, που κανονικά θα έπρεπε να κινητοποιούν και να ενεργοποιούν τον άνθρωπο, είναι συνυφασμένα με αγχώδη, ανασταλτικά συναισθήματα, τα οποία εμποδίζουν την συνειδητοποίηση και έκφραση των πρώτων.
 
Το αποτέλεσμα είναι ότι τα πραγματικά συναισθήματα εκδηλώνονται αμυντικά, δηλαδή διαστρεβλωμένα, ως συμπτώματα ή δυσπροσαρμοστικά μοτίβα συμπεριφοράς. Κατά συνέπεια, ο άνθρωπος αποξενώνεται από τα συναισθήματα του, διαστρεβλώνεται η αίσθηση του εαυτού του και αναστέλλεται η ανάπτυξη της προσωπικότητας του.
 

Ποιες κατηγορίες συναισθημάτων υπάρχουν 

Ο Tomkins (2) πρεσβεύει ότι υπάρχουν, βασικά, δυο κατηγορίες συναισθημάτων: 

Α) Τα Συναισθήματα Κινητοποίησης (F), τα οποία αντιπροσωπεύουν τα γνήσια, βαθύτερα συναισθήματα που έχουμε και μας ωθούν να ενεργοποιηθούμε, να αναλάβουμε δράση, να πλησιάσουμε αντί να αποφύγουμε, να ανοίξουμε αντί να κλείσουμε, να τρέξουμε αντί να παγώσουμε. Κάθε ένα από αυτά μπορεί να χρησιμοποιηθεί τόσο προσαρμοστικά όσο και δυσπροσαρμοστικά. Βεβαίως η θεραπεία ενθαρρύνει την προσαρμοστική έκφραση των συναισθημάτων τα οποία, σύμφωνα με τον Tomkins (2) είναι, σε γενικές γραμμές, οκτώ: 
  1. Θυμός / Διεκδίκηση 
  2. Θλίψη / Πένθος 
  3. Φόβος / Τρόμος 
  4. Απόλαυση / Χαρά 
  5. Ενδιαφέρον / Ενθουσιασμός 
  6. Εγγύτητα / Τρυφερότητα 
  7. Θετική βίωση του Εαυτού όπως: συμπόνια, φροντίδα, εμπιστοσύνη για τον Εαυτό 
  8. Σεξουαλική Επιθυμία (περισσότερο ορμή παρά συναίσθημα, κατά τον Τomkins, σε συμφωνία με τον Freud (5)
Β) Τα Συναισθήματα Αναστολής (A), τα οποία αντίθετα με τα προηγούμενα, μας ωθούν να σταματήσουμε τη δράση, να αποσυρθούμε αντί να προχωρήσουμε, να παγώσουμε αντί να κινητοποιηθούμε και μπορούν να λειτουργήσουν βοηθητικά, όταν βιώνονται σε μικρό βαθμό ή δυσπροσαρμοστικά, όταν βιώνονται σε υπερβολικό βαθμό. Έχουμε γενικά, πέντε κατηγορίες ανασταλτικών συναισθημάτων: 
  1. Άγχος / Πανικό 
  2. Ντροπή / Ταπείνωση 
  3. Ενοχή 
  4. Δυσφορία / Περιφρόνηση 
  5. Συναισθηματικό Πόνο / Αγωνία (αναστέλλουν την υγιή συναισθηματική έκφραση δημιουργώντας δυσφορία και ταλαιπωρία).
 
Τι είναι η ψυχοδυναμική σύγκρουση 

Μερικές φορές, η σύγκρουση μεταξύ υγιών, κινητοποιητικών και αμυντικών, ανασταλτικών συναισθημάτων είναι συνειδητή: «άρχισα να διαμαρτύρομαι για την συμπεριφορά του, αλλά κάτι μου έκλεισε το στόμα». Τις περισσότερες φορές, όμως, είναι ασυνείδητη, επειδή η σύγκρουση είναι τόσο επώδυνη, που ο άνθρωπος καταφεύγει σε αμυντικούς ελιγμούς αποφυγής (άμυνες), για να μπλοκάρει τόσο τη βίωση των υγιών συναισθημάτων όσο και των καταστάσεων που σχετίζονται με αυτά.
 
Ο Malan (3) απεικόνισε την παραπάνω σύγκρουση, η οποία αποκαλείται ψυχοδυναμική, με δύο ανάποδα τρίγωνα: «το Τρίγωνο της Σύγκρουσης» και « το Τρίγωνο του Προσώπου». Στο «Τρίγωνο της Σύγκρουσης», ο αριστερός, πάνω πόλος (D) περιγράφει την αμυντική, δυσλειτουργική συμπεριφορά ή συναίσθημα, ο δεξιός, πάνω πόλος (A) περιγράφει την ανασταλτική, αγχώδη συμπεριφορά η συναίσθημα, και ο κάτω πόλος (F) αντιπροσωπεύει τα υγιή, προσαρμοστικά συναισθήματα κινητοποίησης. Σε αυτόν τον πόλο βρίσκουμε, επίσης, τα θετικά συναισθήματα απέναντι στον εαυτό μας και τους άλλους.
 
Αν δίναμε μια ανθρωπιστική-υπερπροσωπική προέκταση εδώ, στον πόλο των λειτουργικών συναισθημάτων, θα προσθέταμε την εγγενή ανάγκη του ανθρώπου για ανάπτυξη και μεταμόρφωση  της Foscha (4), ή την τάση πραγμάτωσης του Rogers (5), ή την πορεία εξατομίκευσης  τουJung (6). 

Ο Malan (3) έκανε μια σπουδαία παρατήρηση, όταν διέκρινε ότι η ενδοψυχική σύγκρουση εκτυλίσσεται, ουσιαστικά, σε ένα διαπροσωπικό πλαίσιο αλληλεπίδρασης και επικοινωνίας. Υποστήριξε και απεικόνισε με ένα δεύτερο ανάποδο τρίγωνο, «το Τρίγωνο του Προσώπου», ότι οι αμυντικές συμπεριφορές άρχισαν με πρόσωπα του παρελθόντος, που αναπαρίστανται στον κάτω πόλο του τριγώνου (P), διαιωνίζονται με πρόσωπα του παρόντος, που αναπαρίστανται στον  δεξιό πάνω πόλο του τριγώνου (C) και επιπλέον μεταβιβάζονται στη σχέση με τον θεραπευτή, και αναπαρίστανται στον αριστερό πάνω πόλο του τριγώνου (T). 

Ο Malan (3) έκανε,επίσης μια σύνδεση/συσχέτιση ανάμεσα στο «Τρίγωνο της Σύγκρουσης» και το «Τρίγωνο του Προσώπου» για να απεικονίσει την ψυχοδυναμική σύγκρουση και αυτό που ονόμασε «γενικό ψυχοδυναμικό κανόνα», δηλαδή ότι οι άμυνες (D) και τα άγχη (Α) μπορούν να μπλοκάρουν την έκφραση του πραγματικού συναισθήματος (F). Αυτά τα μοτίβα άρχισαν με πρόσωπα του παρελθόντος (Ρ), διατηρούνται με πρόσωπα του παρόντος (C) και εκδραματίζονται (επαναλαμβάνονται) με τον θεραπευτή (T).(Αυτή που ακολουθεί είναι η αμερικάνική έκδοση του μοντέλου του Malan).





Η McCullough (7), (8) τονίζει ότι όταν οι ομοιότητες ανάμεσα στις συμπεριφορές του παρελθόντος και του παρόντος εντοπιστούν στις παρούσες σχέσεις και στη σχέση με τον θεραπευτή, ο θεραπευόμενος διευκολύνεται να αναγνωρίσει πώς αυτές οι αμυντικές συμπεριφορές δημιουργήθηκαν, συντηρούνται και μεταβιβάζονται στο παρόν. Η ενδοψυχική ζωή, όμως, δεν απαρτίζεται μόνο από συγκρούσεις. 


Τι είναι το «έλλειμμα» στην ψυχική ζωή 

H McCullough(7,8), επίσης, υποστηρίζει, ότι στον βαθμό που οι δυσαρμονικές  καταστάσεις, που φέρνει ο θεραπευόμενος στη θεραπεία, εμπεριέχουν συγκρούσεις, όπως ήδη περιγράφηκε, αυτό που καταπιέζεται ή αναστέλλεται είναι η έκφραση προσαρμοστικών, συναισθημάτων κινητοποίησης ( χαράς, εποικοδομητικού θυμού, ενδιαφέροντος, σεξουαλικής επιθυμίας κλπ). 

Στον βαθμό που οι διάφορες δυσαρμονικές καταστάσεις, που αποσταθεροποιούν τον θεραπευόμενο, οφείλονται σε έλλειμμα στην αρχική  δόμηση του εγώ, αυτό που αναστέλλεται, είναι τα προσαρμοστικά συναισθήματα τα οποία σχετίζονται με τη συναισθηματική σχέση (αγάπη, φροντίδα, επιθυμία εγγύτητας), ή την κοινωνική προσαρμογή, τα οποία μπλοκάρονται από υποκείμενα άγχη (φόβο, ενοχή, ντροπή κλπ) και δημιουργούν αμυντικές συμπεριφορές (ανάγκη, εξάρτηση, παθολογική λαχτάρα, παθολογικός θυμός κλπ).


Ποια είναι η ψυχοθεραπευτική παρέμβαση που ενδείκνυται σε κάθε περίπτωση 

Τόσο η ενδοψυχική κατάσταση της «σύγκρουσης» όσο και αυτή του «ελλείμματος» προϋποθέτουν: 
  1. Αναδόμηση Αμυνών (Ο θεραπευόμενος καλείται να αναγνωρίσει και να παραιτηθεί από χαρακτηριστικές αμυντικές αντιδράσεις που δυσχεραίνουν την ζωή του) 
  2. Αναδόμηση Συναισθημάτων (Ο θεραπευόμενος ενθαρρύνεται να βιώσει τα συναισθήματα του χωρίς περιττές αναστολές και να τα εκφράσει κατάλληλα). 
  3. Αναδόμηση της εικόνας του εαυτού και του άλλου (ο θεραπευόμενος υποστηρίζεται να βελτιώσει τις σχέσεις του και να αποκτήσει θετικά συναισθήματα για τον εαυτό του και τους άλλους). Η αναδόμηση του εαυτού και του άλλου απαιτεί εκτεταμένη δουλειά πάνω στην εσωτερικευμένη αναπαράσταση του εαυτού και του άλλου, διότι αυτή έχει συνδεθεί με ανασταλτικά συναισθήματα, επομένως έχει διαστρεβλωθεί ή ακυρωθεί η γόνιμη, σχέση αγάπης για τον εαυτό ή/και τους άλλους. Η αναδόμηση του εαυτού και του άλλου, στην περίπτωση του ψυχικού ελλείμματος, πολλές φορές προηγείται στη θεραπεία, επειδή ο θεραπευόμενος, κατ’αρχήν, χρειάζεται να ενδυναμώσει την αίσθηση του εαυτού του και αργότερα να αντιμετωπίσει τις υποκείμενες συγκρούσεις του, με περισσότερη εσωτερική δύναμη και συνοχή (Mc Cullough, 7,8). 

Πως συνεργάζονται Ψυχοθεραπεία και Ανθοθεραπεία μαζί. Ένα Παράδειγμα Αναδόμησης της Προσωπικότητας.

Ας έλθουμε τώρα σε ένα υποθετικό παράδειγμα, για να κατανοήσουμε, καλύτερα, τα οφέλη της συνεργασίας ψυχοθεραπείας-ανθοθεραπείας. Θα χρησιμοποιήσουμε ένα κλασσικό ανθοΐαμα, από τη σειρά του Δρα Bach, το οποίο όπως κάθε ανθοΐαμα χαρακτηρίζεται από δυο όψεις: τη θετική, αρμονική πλευρά (F), η οποία αναδεικνύει την προσωπικότητα, και την αρνητική, αμυντική, δυσαρμονική πλευρά (D), η οποία αποσταθεροποιεί την προσωπικότητα.
 
Έχουμε, λοιπόν, στη διάθεση μας έναν θεραπευόμενο ο οποίος παρουσιάζει χαρακτηριστικά και συμπεριφορές, αντιπροσωπευτικές του τύπου του άνθους Κενταύρια (Centaury), εξαιρετικά γνώριμου στην ανθοθεραπεία του Δρα Μπαχ (7).
 
Στην αρνητική έκφραση του τύπου "Centaury", ο θεραπευόμενος πάσχει από υπερκόπωση και εξουθένωση, επειδή όλη η μέριμνα και το ενδιαφέρον του, απορροφάται πρόθυμα και συστηματικά, από τις έννοιες, τις απαιτήσεις και τις προσδοκίες των άλλων.
 
Η δυσαρμονική κατάσταση που κυριαρχεί, σύμφωνα με τη Scheffer (12) είναι «η αδύναμη θέληση και η έλλειψη επιθυμίας για πραγμάτωση». Στη θετική του έκφραση, ο τύπος "Centaury" έχει δυνατή θέληση, αποφασιστικότητα και μπορεί απαλλαγμένος από τις πιέσεις, την επιμονή ή τους ηθικούς εκβιασμούς των άλλων, να βρει τον εαυτό του και τον δρόμο του.
 
Τι παρατηρούμε εδώ; Ότι στην ανθοθεραπευτική φιλολογία, το ίαμα εκφράζει τόσο τη δυσαρμονική, αμυντική πλευρά της προσωπικότητας, όπως και την υποκείμενη αρμονική πλευρά, η οποία θα υπερίσχυε, αν η προσωπικότητα δεν ταλανιζόταν από άγχη και φοβίες. Από την σκοπιά της ανθοθεραπείας, τα διάφορα άγχη ή/και οι φοβίες εξισορροπούνται από εξειδικευμένα ιάματα, όπως θα δούμε παρακάτω.
 
Η ανθοθεραπεία, επομένως, μπορεί να απευθυνθεί και στις τρεις διαστάσεις αυτής της ενδοψυχικής προβληματικής, δηλαδή, στις άμυνες (D), στις φοβίες και τα άγχη (A), στα υγιή συναισθήματα και την εικόνα του εαυτού (F), και των άλλων (P), (C),  και μπορεί, αποτελεσματικά, να συνδράμει στο να αναδυθεί ο υγιής, χαμένος εαυτός του θεραπευόμενου. 

Θα επιχειρήσουμε, λοιπόν, να κατανοήσουμε την προβληματική του τύπου "Centaury", μέσα από τον γενικό ψυχοδυναμικό κανόνα του Μalan (3), που όπως αναφέρθηκε, εκπροσωπείται, από «το Τρίγωνο της Σύγκρουσης» και «το Τρίγωνο του Προσώπου». 

Παρατηρούμε ότι στον αριστερό, πάνω πόλο (D) «του Τριγώνου της Σύγκρουσης» βρίσκονται οι αμυντικές πλευρές του τύπου "Centaury", δηλαδή τα συμπτώματα, όπως η υπερκόπωση και η εξουθένωση, αλλά και οι δυσλειτουργικές συμπεριφορές του, όπως, η υπεραπορρόφηση της μέριμνας του από τις ανάγκες και τις απαιτήσεις των άλλων, η έλλειψη θέλησης, η μειωμένη ικανότητα οριοθέτησης του εαυτού του και των άλλων.
 
Αυτές οι αμυντικές θέσεις θα απαιτούσαν, σε γενικές γραμμές, τη χορήγηση του ανθοϊάματος Centaury, η χορήγηση του, όμως, θα πρέπει να περιμένει. Και αυτό διότι η ώθηση που θα έδινε το συγκεκριμένο ίαμα, θα μπορούσε να ανακινήσει ένα ρεύμα διεκδικιτικότητας, θυμού και οργής. Αυτό θα προκαλούσε αναστάτωση, τόσο στον ίδιο τον "Centaury", όσο και στο περιβάλλον του, που τον έχει συνηθίσει ήπιο και προσαρμοσμένο.
 
Στον πόλο (F), λίγα έως καθόλου γνήσια συναισθήματα εκφράζονται, μιας και έχουν θυσιαστεί στο βωμό της υποταγής. Ο εαυτός του, από την άλλη, παρουσιάζει μια πυρηνική εξασθένηση, επειδή κεντρικές λειτουργίες του εγώ, όπως η θέληση, η αυτονομία, η αποφασιστικότητα, η ικανότητα να υπερασπίζεται τον εαυτό του, η ικανότητα να λαμβάνει τα μηνύματα που του στέλνει ο εαυτός του (σωματικά και συναισθηματικά) παρουσιάζουν έλλειμμα.
 
Στο «Τρίγωνο του Προσώπου» ο άλλος βιώνεται ως ισχυρός απορριπτικός ,απαιτητικός δυνάστης, απέναντι στον οποίο πρέπει να υποταχθεί, για να μη χάσει την εύνοια του.
 
Η ευαλωτότητα του εαυτού του, η υπερευαισθησία στα μηνύματα των άλλων και η αντίληψη του άλλου ως άκαμπτου και ανελαστικού, τον κατατάσσουν στους θεραπευόμενους που χρειάζονται αντιστάθμιση του ελλείμματος, μέσα από μια στάση του θεραπευτή, η οποία θα παρέχει  μια "διορθωτική συναισθηματική εμπειρία".
 
Μέσα,δηλαδή, σε ένα περβάλλον υποστήριξης και συναισθηματικής κατανόησης,  ο θεραπευτής θα δώσει την ευκαιρία στον θεραπευόμενο, να αλλάξει την εσωτερική εικόνα του εαυτού (F) και του άλλου (P), (C). Ταυτόχρονα η ανθοθεραπεία θα καταπραΰνει τα άγχη του (Α) και αργότερα θα αναβαθμίσει τις άμυνες του (D). 

Τι ανθοϊάματα χρειάζονται, παράλληλα με τη ψυχοθεραπεία, στη περίπτωση "Centaury"

Ας δούμε τώρα, πώς μπορεί να ενδυναμωθεί το εγώ,με τη χρήση της ανθοθεραπείας. Πρώτα, η ανθοθεραπεία θα απευθυνθεί στις αμυντικές θέσεις/συμπτώματα, όπως η υπερκόπωση και η εξουθένωση, που θα αντιμετωπιστούν με ιάματα όπως το Olive (BC), Aloe Vera (FES) ή  Hornbeam (BC).
 
Κατόπιν, αφού έχουμε παρατηρήσει σε ποιες περιοχές το εγώ ή ο εαυτός παρουσιάζει εξασθένιση, επιλέγουμε ιάματα που θα τον ισχυροποιήσουν, στις ιδιαίτερες αδυναμίες του και θα υποστηρίξουν τη βίωση θετικών συναισθημάτων για τον εαυτό.
 
Προαιρετικά, στην αρχή της θεραπείας, μπορούμε να χορηγήσουμε Agrimony (BC) ή Expressing (DA) your feelings, για να τον διευκολύνουμε να εκφράσει, ευκολότερα, τι του συμβαίνει στο τώρα, έτσι ώστε, μιλώντας στον θεραπευτή, να αρχίσει να απελευθερώνεται (τα βαθύτερα συναισθήματα του θα αναδυθούν αργότερα στη θεραπεία).
 
Βρισκόμαστε, τώρα, στον κάτω πόλο του "Τριγώνου της Σύγκρουσης" ( F), όπου βρίσκονται τα πραγματικά του συναισθήματα και τα συναισθήματα για τον εαυτό.Θα αρχίσουμε, χορηγώντας ιάματα που, πρώτα, ενδυναμώνουν τον εαυτό για να μπορεί, αργότερα, να αντέξει τα οδυνηρά, αληθινά του συναισθήματα.
 
Μπορούμε να  δώσουμε, για παράδειγμα,Theresa Cactus (DA) για να τον βοηθήσουμε να αυξήσει τη φροντίδα και το ενδιαφέρον για τον εαυτό του, ιδιαίτερα όταν αυτός κρύβεται πίσω από τη μέριμνα για τους άλλους. Το Yellow Cone Flower (LEA) θα τον βοηθήσει να αναγνωρίσει τον εαυτό του και να εμπεδώσει, ότι η πρώτη και πιο σπουδαία γνώμη, είναι αυτή που έχει για τον εαυτό του, ιδιαίτερα για αυτούς που κρατάνε μια υποτακτική στάση, για να κερδίσουν την αναγνώριση των άλλων.  Το Cerato (BC) θα τον βοηθήσει να αποκτήσει εμπιστοσύνη στη γνώμη του και να μην επηρεάζεται από τις γνώμες τρίτων. 
 
Τα Larch (BC),Five Corners (ABFE) και Inmmortal (DA) θα αυξήσουν ζωτικά, την αυτοεκτίμηση και την αυτοπεποίθηση του. Το Monga Waratah (ABFE) θα ενισχύσει την αυτονομία του, έτσι ώστε να μπορεί να διεκπεραιώνει τις υποθέσεις του μόνος του. Το Flowering Gum (SA), μπορεί και αυτό, να υποστηρίξει την αυτονομία του και να ενισχύσει την βεβαιότητα ότι μπορεί να ζήσει σύμφωνα με τις αξίες και τα ταλέντα του. 

Για την αναποφασιστικότητα μπορούμε να χορηγήσουμε Strelitzia (SA) για να υποστηρίξουμε την ικανότητα να οραματιστεί τον εαυτό του, έξω από το κράτος της πολιορκίας, που ήδη βρίσκεται, και να μπορεί να το υλοποιήσει.Το Scleranthus (BC),επίσης, θα αυξήσει την αποφασιστικότητα του,ιδιαίτερα, αν αμφιταλαντεύεται.
 
Πιο ήπιο ίαμα από το Centaury (BC), για την ενίσχυση της θέλησης, είναι το Βlue China Orchid (LEA), που θα τον βοηθήσει να μην διασπάται από τις απαιτήσεις των άλλων και να ξαναπάρει τον έλεγχο του εαυτού του. Το Gerarldton Wax (LEA) θα αποθαρρύνει τις σχέσεις αφέντη/σκλάβου, με το να ενδυναμώσει τον εαυτό, έτσι ώστε, να μην επηρεάζεται από τις επιθυμίες των άλλων. Το Parakeelya(LEA) είναι για τους ανθρώπους που τους φέρονται σαν άλογα εργασίας, αυξάνει ήπια την διεκδικητικότητα, έτσι ώστε να αρχίσει να βάζει κάποια όρια.
 
Tο Saguaro (DA) θα τον ενδυναμώσει, ώστε να μπορεί να νοιώθει σαν ίσος προς ίσον,όταν αισθάνεται αδύναμος, μπροστά στον άλλο καιόταν τον αντιλαμβάνεται ως άκαμπτο και απαιτητικό εξουσιαστή, 
 
To Pink Fountain Triggerplant (LEA) θα τον βοηθήσει να ακούει τα μηνύματα που στέλνει το σώμα του, και το Woven Spine Pineapple Cactus (DA) θα χαλαρώσει το σώμα από τις συναισθηματικές εντάσεις, που προέρχονται από τα υπερβολικά «πρέπει».
 
Για να τον φέρουμε σε επαφή με τα ταλέντα και τις κλίσεις του, δίνουμε Golden Corydalis (AL), Ginger (PG), ή Talent Activation (PG). Ακόμα, μπορούμε να χορηγήσουμε Paw Paw (ABFE) για τον βοηθήσουμε να έρθει ευκολότερα σε επαφή με τον Ανώτερο Εαυτό του και να πάρει τις αποφάσεις εκείνες, που θα προωθήσουν το δικό του πλάνο ζωής, εναλλακτικά με τα Wild oat (BC) ή Silver Princess (ABFE) που θα τον βοηθήσουν να βρει ένα σκοπό ζωής που να τον εκφράζει, πέραν των προσδοκιών και ενδιαφερόντων των άλλων.
 
Αξίζει να διευκρινιστεί ότι, όσο τα αρνητικά συναισθήματα για τον εαυτό συνεχίζουν να υφίστανται, ανήκουν στις άμυνες (D) του "Centaury". Μόνον όταν ο θεραπευόμενος με την συνδρομή της  ψυχοθεραπείας και της ανθοθεραπείας, καταφέρει να κατακτήσει θετικά συναισθήματα για τον εαυτό του,τότε αυτά κατατάσσονται στον πόλο (F) των λειτουργικών συναισθημάτων.
 
Όσο για τα υπόλοιπα υγιή συναισθήματα του, που δεν αφορούν άμεσα τον εαυτό και ανήκουν στον πόλο (F) είναι πρώιμο,όπως είπαμε,  να τα ανοίξουμε, πριν εξετάσουμε τα άγχη και τις φοβίες του (Α) καθώς και τις άλλες αμυντικές στάσεις του (D) που τα αναστέλλουν.
 
Για να παραιτηθεί από μια αμυντική θέση,ο θεραπευόμενος πρέπει πρώτα να έχει αντιληφθεί, με τη βοήθεια του θεραπευτή του, το κόστος των αμυνών του και να έχει κατανοήσει το κρυμμένο νόημα και τις απολαβές τους. 

Όμως, γιατί ο θεραπευόμενος επιλέγει έναν αμυντικό τρόπο ύπαρξης; Την απάντηση θα τη βρούμε στον δεξί πάνω πόλο του "Τριγώνου της Σύγκρουσης" (Α),όπου θα διακρίνουμε  γιατί τα προσαρμοστικά συναισθήματα και ο πραγματικός εαυτός του "Centaury", υποστέλλεται.
 
 Εδώ, βρίσκουμε ενοχή για την κρυφή επιθυμία του να αντιταχθεί, μια ενοχή που εξισορροπείται με Pine(BC), Sturt Desert Rose (ABFE) ή Strawberry (SA). Ανιχνεύουμε, επίσης, μια βαθιά ντροπή για την αδυναμία του να ορθώσει το ανάστημα του, που την εξισορροπούμε με Plumbago (SA) ή Pink Monkey Flower (FES) ή Candy Barrel Cactus (DA). Φοβάται, επιπλέον, ότι αν γίνει ο εαυτός το, ο «δυνάστης» θα τον εγκαταλείψει.
 
Το Illawara Flame Τree (ABFE) θα απαλύνει τον φόβο της εγκατάλειψης και το Scorpion Weed (DA) θα εξισορροπήσει το φόβο της απώλειας της αγάπης του σημαντικού άλλου. Για το φόβο ότι θα γίνει στόχος δριμείας κριτικής, αν εκφράσει τις ανάγκες ή τις επιθυμίες του, το Red Grevillea (ABFE) θα τον κάνει να νοιώσει πιο δυνατός να αντιμετωπίσει οποιαδήποτε κριτική (ή να την αποφύγει).
 
Επίσης, επειδή δεν υποστηρίχτηκε να πιστέψει στον εαυτό του, φοβάται ότι δεν θα τα βγάλει πέρα μόνος του, μια φοβία που εξισορροπείται με Elm (BC) ή Μonga Waratah.To Star Leaf (DA) θα τον βοηθήσει να κατανοήσει την μοναδική συνεισφορά του στη ζωή.
 
Επίσης, φοβάται ότι θα μείνει μόνος, αν αυτονομηθεί. Τα Grape (SiNE), Desert Sumac και Dill (PF) θα καταπραΰνουν το φόβο της μοναξιάς και το Bauhinia (ABFE), ή το Stonecrop (FH) θα τον βοηθήσουν να υπερβεί τον φόβο της αλλαγής και να μπορέσει να αφήσει πίσω ό,τι τον κρατάει.
 
Θα ήθελα να επισημάνω, ότι όλα τα παραπάνω άγχη και οι φοβίες συντηρούν την κύρια άμυνα του καλού, προσαρμοσμένου παιδιού (Centaury). 

Αφού στηρίξουμε την αίσθηση του εαυτού του θεραπευόμενου, αμβλύνουμε τη βίωση του άλλου, ως άκαμπτου δυνάστη και εξισορροπήσουμε τα άγχη και τις φοβίες του, μπορούμε, βαθμιαία, να τον φέρουμε αντιμέτωπο με τις αμυντικές στάσεις, πεποιθήσεις και συμπεριφορές, οι οποίες τον αποσυνδέουν από τα βαθύτερα συναισθήματα του και συντηρούν την κατάσταση της συναισθηματικής άλωσης. Βρισκόμαστε, επομένως, στο πόλο των αμυνών (D). 

Με την ψυχοθεραπευτική και την ανθοθεραπευτική δουλειά που προηγήθηκε, η αμυντική στάση της παθητικότητας, της συμμόρφωσης, της συνεχούς μέριμνας για τους άλλους, μπορεί τώρα να εγκαταλειφθεί , με τη χορήγηση του ιάματος Centaury. Έτσι, ο θεραπευόμενος θα μπορέσει να εκφράσει, πληρέστερα, την θέληση του, να διεκδικήσει, σαφώς, τα όρια του και να γειώσει το δυναμικό του.
 
Κάτω από την αμυντική στάση της παθητικότητας και την αίσθηση της αναξιότητας, κρυβόνταν θυμός και οργή, για την εκμετάλλευση και την ακύρωση που είχε υποστεί. Τώρα,μπορεί λειτουργικά να  εξωτερικευτεί, με την υποστήριξη του ιάματος Scarlet Monkeyflower (FES). Το Cardon cactus (DA) θα τον φέρει θα σε επαφή με βαθιά συναισθήματα κατωτερότητας και αναξιότητας, για να τα επεξεργαστεί και να τα μεταμορφώσει, έτσι ώστε να μην χρειάζεται να καταστέλλει την έκφραση του, επειδή «ο άλλος ξέρει καλύτερα».
 
Ιάματα όπως το Sturt Desert Pea (ABFE) ή το Hackberry (DA) θα τον βοηθήσουν να πενθήσει τα χρόνια που πέρασε μαρμαρωμένος, αναλωμένος από τον άλλον.
 
Επομένως,όταν στον πόλο (D) εγκαταλείπεται μια αμυντική συμπεριφορά,  στον πόλο (F) αναδύεται το κρυμμένο συναίσθημα και ο θαμμένος εαυτός. 

Σημαντικό είναι να τονιστεί, ξανά, ότι ο "Centaury",στην προσπάθεια του να εγκαταλείψει τις αμυντικές του στάσεις,  θα πρέπει, πρώτα, να κατανοήσει τι κερδίζει (πρωτογενές- δευτερογενές όφελος) και τι χάνει (κόστος) από αυτές. Το πρωτογενές όφελος, έχει να κάνει με, αυτή καθ'εαυτή,την αποφυγή των ανασταλτικών συναισθημάτων (Α) -άγχους,ενοχής,ντροπής,πόνου.
 
Το δευτερογενές όφελος σχετίζεται με την ανακούφιση ή τις απολαβές που προσφέρει η αποφυγή των ανασταλτικών συναισθημάτων (Α).Το δευτερογενές  όφελος, συνήθως, είναι αυτό που κρατάει την αμυντική στάση (D) στη θέση της. 
 
Υπάρχουν ιάματα που θα βοηθήσουν τον θεραπευόμενο, να συνειδητοποιήσει τις αμυντικές του στάσεις και να αποποιηθεί τις κρυφές απολαβές τους, έτσι ώστε, να τις αντικαταστήσει με πιο λειτουργικές αντιδράσεις (F).
 
Ενδεικτικά ιάματα, που θα αυξήσουν  την ενόραση, για αυτό τον σκοπό είναι: το Chestnut Βud για να δει γιατί επαναλαμβάνει τα ίδια λάθη, το Palmer Amaranth (DA) για να αποκτήσει μια βαθύτερη αντίληψη της ύπαρξης του. Με το Dyssodia (DA) θα μπορέσει, με ένα περισσότερο νοητικό τρόπο, να επεξεργαστεί  ό,τι μαθαίνει για τον εαυτό του, μέσα τη θεραπεία. Το Pink Pond Lily (DA)  θα χρησιμεύσει για να αφήσει πίσω του, τους παλιούς τρόπους αντίληψης του εαυτού του και του κόσμου. Το Golden Εar Drops (FES) θα βοηθήσει να αναδυθούν επώδυνες μνήμες, από το παρελθόν, στην επιφάνεια και να αναγνωρίσει, πώς αναγκάστηκε να επιλέξει αυτό τον τρόπο να (μην) αντιδρά.
 
Το Sage (FES) θα τον βοηθήσει για να αξιοποιήσει την εμπειρία της ζωής του και να γίνει σοφότερος. και το Paper Birch (AL) θα τον βοηθήσει να αποκτήσει βαθύτερα επίπεδα ενόρασης σχετικά με το σκοπό της ζωής του.

Ξαναγυρνώντας στον Malan (3) και το "Τρίγωνο του Προσώπου",διαπιστώνουμε ότι πραγματικά, οι αμυντικές συμπεριφορές άρχισαν στο παρελθόν με τους σημαντικούς άλλους της παιδικής ηλικίας (Ρ), συντηρούνται στο παρόν, για παράδειγμα, στη σχέση με το αφεντικό του,που είναι κι αυτός, απαιτητικός και καταπιεστικός (C) και θα ανιχνευτούν σίγουρα και στη σχέση με το θεραπευτή (Τ).Ο "Centaury" θα έχει την τάση ή να γίνει ο θεραπευτής του  θεραπευτή του,ή να συμμετέχει στη θεραπεία, παθητικά συμμορφωμένος, στην "αυθεντία του θεραπευτή".
 
Άς παραστήσουμε γραφικά,στα χνάρια του Malan(6),τι είπαμε:





O "Centaury" αισθάνεται αδυναμία, εξουθένωση και υπερκόπωση (D) και δεν είναι προβάλλει τον εαυτό του προς τα έξω (F) διότι υποκύπτει στις απαιτήσεις και τις επιθυμίες των άλλων (D) επειδή φοβάται ότι αν δείξει τη θέληση  και την αυτονομία του θα γίνει στόχος κριτικής και εγκατάλειψης και θα μείνει μόνος στον κόσμο(A).Αυτή είναι η ψυχοδυναμική του σύγκρουση επεξεργασμένη από την και από την ψυχοθεραπεία και την ανθοθεραπεία.



ΚΛΕΙΔΑ 

AL: Alaskan Flower Essences 
AB: Australian Bush Flower Essences 
BC: Bach Flower Essences 
DA: Desert Alchemy Flower Essences 
FH: Findhorn Flower Essences 
FES: Flower Essence Services 
LΕA: Living Essences of Australia
LH: Light Heart Flower Essences 
PF: Petite Fleur Flower Essences 
PG: Pegasus Flower Essences 
SA: South African Flower Essences 
SiNΕ: Spirit in Nature (ex Master’s)